De zinnestrelend smaak van Andalusië

Andalusië zou je een culinair continent te midden van het Spaans Gastronomisch Universum kunnen noemen. Er bestaan maar weinig zulke gevarieerde keukens met ieder een eigen smaak als die van de acht Andalusische provincies.

Ik dit artikel reis je met me mee langs de keukens van alle provincies met ieder hun eigen smakelijke specialiteiten. Proef de smaak van Andalusië! En zeg nu zelf, wat is er smakelijker dan zongerijpte groenten, met passie geperste olijfolie, ambachtelijke kazen, vers gevangen vis, zo uit zee op je bord én met naar oma´s recept bereidde gebak en andere zoetigheden?

Smaakvolle groenten en vis uit Almeria

De keuken van Almeria is fantasierijk, onafhankelijk en origineel. Bovendien is het ook een gezonde keuken, met veel eigen tuinbouwproducten zoals de paprika waarvan de paprikapoeder gemaakt wordt die men in veel gerechten gebruikt, of de bekende La Cañana tomaat, en veel vis en zeevruchten.

Het zijn kenmerkende elementen van het Mediterrane dieét, die samen met de olijfolie uit het binnenland, de kazen uit de Alpujarras, de ham uit het plaatsje Seron en de streekwijnen het plaatje compleet maken.

Groenten op de markt in Almeria

Verse is en zeevruchten uit Cadiz

De keuken van Cadiz is een combinatie van zee, platteland en bergen. De keuken is net zo rijk en gevarieerd als de provincie waar hij toebehoort. Cadiz staat bekend om zijn artisjokken en kool, de bekende asperges van Alcala del Valle, en de paddenstoelen van Los Alcornales die worden gestoofd. Uit de groenten op het platteland onstaat de gazpacho.

Terwijl aan de kust vis zoals zeebrasem, zeetong, tonijn en zeevruchten zoals de garnalen van SanLucar wereldbekend zijn, mag ook de pescaito frito, ofwel verschillende soorten gebakken vis, niet aan tafel ontbreken. In de Sierra wordt een goede olijfolie geproduceerd die naast ambachtelijke kazen en het vlees van het runderras Retina de hoofdrol spelen. Ook de sherry´s uit Jerez verdienen een aparte vermelding.

Coquinas vers uit zee en zo op tafel in Cadiz

De beste kaas uit Cordoba

De Cordobaanse keuken is uitgebreid en vol nuances. Deze verscheidenheid ontstaat voornamelijk door de ligging van deze provincie. In de bergen leeft het Iberisch varken waarvan de heerlijke ham van Los Pedroches komt. Ook gebruikt men honing, kastanjes en groot wild uit het bos.

Van het platteland en de vlakten van de Guadalquivir komen olijfolie, wijn en azijn van Montilla Moriles. Ook oogst men in deze provincie sinaasappels van Palma, kweeperen van Puente Genil en perzikken van Almodovar. In heel Spanje zijn de koekjes en anijs uit Rute bekend en ook de kazen uit Zuheros. Traditionele gerechten zijn salmorjeo, Cordobaanse flamequin en artisjokken a la montillana.

Kazen uit Seron

Verse vis en tropisch fruit uit Granada

De uitgebreide gastronomie van Granada is het resultaat van een lange Moorse culturele erfenis en de unieke ligging en klimaat. Terwijl de Vega streek groenten en fruit levert, worden in het binnenland de lage temperaturen bestreden met stevige stoofschotels. Het vlees komt voornamelijk uit de Alpujarra, met als topper de jamon uit het hoog gelegen Trevelez.

De Costa Tropical zorgt voor verse vis en is de streek waar de tropische vrucht chirimoya gekweekt wordt. Ook in Granada maakt men olijfolie die de typische Alpujarra gerechten op smaak brengt. In het plaatsje Riofrio staat forel op het hoofdmenu en wordt biologische kaviaar verkocht.

Tropische vruchten van de Costa Tropical

Jamon Iberico en vis uit Huelva

Diversiteit is het kernwoord in de keuken van Huelva. Een gastronomie die het midden houdt tussen zee en bergen en soms vermengd is met culinaire tradities van de grensregio Extremadura of het buurland Portugal. Uitblinker in Huelva is de jamon de Jabugo, van het Iberisch varken. Ook de geitenkazen en paddenstoelen van de Sierra de Aracena mogen niet onvermeld blijven. Dit alles wordt vergezeld met wijnen van de D.O Condado de Huelva.

De zee is de andere grote provinciale voorraadkast en biedt veel vissoorten en zeevruchten. Vooral de witte garnaal uit Huelva is befaamd en ook de kleine pijlstaartinktvis mag niet op tafel ontbreken. Bovendien staat Huelva bekend om zijn heerlijke aardbeien die vanaf maart al verkrijgbaar zijn.

Gambas con sal de Mar

Olijfolie en moors gebak uit Jaen

De gastronomie van Jaen weet de Romeinse (wijn, granen, olijfolie) en Moorse (gebak) erfenis te combineren met invloeden van de aangrenzende keuken van de regio Castilla La Mancha. Jaen staat grotendeels bekend om zijn enorme vlaktes met olijfbomen waar een voortreffelijke olie wordt geoogst. Met die olie bereidt men gerechten met gevogelte, hert, zwijn en varken die in de bergen leven. Ook wordt de olijfolie rijkelijk gebruikt bij salades, gazpachos en warme soepen. Bekend in Jaen is het stoofpotje andrajo. Doordat Jaen in het binnenland ligt, wordt de vis gemarineerd of gezouten; de bacalao, gezouten stokvis.

Om de maaltijd af te sluiten is er niets beters dan fruit uit de streek zoals kersen uit Castillo de Lucubin of perzikken uit Alcaudete.

Olijfolie uit Jaen

Gegrilde sardientjes en koude soepen uit Malaga

De keuken van Malaga wordt gekenmerkt door de eenvoud van ingrediënten en de verscheidenheid van rijkdom van smaak. Traditie en moderniteit komen samen in een gastronomie die op een verrassende manier de bergen en de zee weet te combineren, met groenten, vis, peulvruchten en fruit in de hoofdrol. Gazpacho, salades, ajoblanco (een variant van de gazpacho op basis van amandelen en druiven) zijn zeer bekend.

Gebakken vis en espetos, aan spiesjes geregen sardientjes die door gloeiend houtskool worden gegrild, of de porra anteguerana zijn enkele gerechten die roem geven aan de goede keuken van Malaga. Natuurlijk wordt dit alles vergezeld door bekende wijnen uit de Sierra de Malaga, Axarquia en Sierra de Ronda.

De bekende vissersbootjes met espetos en andere gegrilde vissoorten

Rijst met eend en zoetigheden uit Sevilla

De gastronomische rijkdom en verscheidenheid van de provincie Sevilla is een mix van de traditionele Andalusische keuken en de moderne Mediterrane keuken. Deze mediterrane basis komt tot uiting in het gebruik van hoogwaardige olijfolie. Bekend is de most van druiven uit Aljaraje en Lebrija. Er is een grote verscheidenheid aan groenten en fruit. Maar ook rijst, peulvruchten en vlees van klein en groot wild en de ham en vleeswaren uit de Sierra Norte.

De kaart van Sevilla is rijk en biedt overheerlijke gerechten zoals huevos a la flamenca, soldaditos de pavia, menudo, stoofpotjes van stierenstaart en eend met rijst. De uitgebreide patisserie omvat de mantecados en polvorones van Estepa. Na de maaltijd wordt anijslikeur van Cazalla geschonken.

Arroz con Pato op de menukaart in Sevilla

De keuken van Andalusië leeft bij de gratie van de smaak van haar producten zelf. De streek heeft onnoemlijk veel te bieden; vis en schaal- en schelpdieren, fantastische hammen en worsten, en groenten en olijven in alle soorten en maten. Veel van deze ingrediënten schitteren met hun culinaire charme in de vorm van tapas, de smakelijke hapjes die in Andalusië geboren zijn.

En daarbij past natuurlijk altijd een goed glas sherry uit de Jerezstreek of een stevige wijn uit het zonnige zuiden!

Voor meer informatie over de gastronomie van Andalusië en haar keuken kijk je op deze blog

Drie Spaanse chef-koks aan het werk, een ode aan de essentiële smaak van eerlijke producten

De horeca in Spanje heeft het al anderhalf jaar zwaar te verduren. De steeds wisselende normen met betrekking tot openingstijden in verband met covidrestricties maakt dat het water bij velen tot aan de mond staat.

Ik sprak drie met vuur gepassioneerde chef-koks die hun best doen steeds weer oplossingen te vinden om minstens hun vaste lasten te kunnen dekken. Door aan traditionele Andalusische gerechten een moderne wending te geven, zonder de klassieke kleuren, smaken en ingrediënten te verloochenen, is er een volledig nieuwe keuken ontstaan die cocina de autor genoemd wordt. Gerechten die het temperament en de passie van Andalusië uitstralen.

De chef-koks gaan uit van de allerbeste ingrediënten en producten van het seizoen en geven een eigentijdse en persoonlijke touch aan hun gerechten. Frisse smaken, versheid en geurige aroma’s vormen de basis voor verrassende menu’s.

Verse producten en traditionele ingrediënten

Een fascinerende keuken in de regio waar de Middellandse Zee en de Atlantische Oceaan samenvloeien, is het resultaat van een mix van culturen gekruid met authentieke gewoonten, geuren en smaken.

Zoals Picasso met een paar streken van het penseel een schilderij neerzet, zet de Mediterrane kok heel kundig, met niet meer dan een paar kenmerkende ingrediënten, de meest typische Andalusische smaken op tafel waarbij traditie zich vermengt met de moderne tijd.

De koks hebben stilzwijgende stelregels waarbij ze je smaakpapillen een reis door de seizoenen laten maken. Gerechten die zijn geïnspireerd door een bepaalde streek aan zee, op het platteland of in de bergen. De moderne keuken is creatief maar blijft trouw aan de herkomst van haar ingrediënten. Ze laat je op basis van oude tradities, die steeds worden aangepast, de schoonheid van eenvoud ontdekken.

Carlos Javier Moma, chef-kok van Restaurant El Marmita in Macael (Almeria)

Precies dat gevoel is wat Carlos Javier Moma wil uitstralen; een mix van oude Andalusische culturen verwerkt in gerechten van superieure kwaliteit. Carlos Javier, geboren en getogen in het marmerplaatsje Macael, heeft samen met twee vrienden zijn droom verwezenlijkt. In het moderne restaurant worden de, met smaak bedachte creaties opgediend op schitterende borden en schalen van marmer uit de groeve waar het dorp bekend om staat.

Als Carlos Javier zelf het nagerecht met verse vruchten serveert, komt hij even bij me zitten. Hij vertelt over zijn eerste smaakervaringen als kleine jongen. Over de cortijo, waar de hele familie tijdens de weekeinden bij elkaar kwam en waar zijn grote inspiratiebronnen; zijn oom die banketbakker was, en zijn tantes altijd wel bezig waren met het bereiden van eten.

Carlos Javiers grote wens is om ooit een Andalusisch restaurant in Honduras te openen, het geboorteland van zijn vrouw, die samen met hem in de keuken werkt.

Javier Abascal, chef-kok van Restaurant Lalola in Sevilla stad.

Ook chef-kok Javier Abascal heeft zijn eigen idee over het runnen van een eigentijds restaurant. Met zijn ruime ervaring in de horeca en met het vinden van de perfecte locatie Lalola restaurant in Sevilla voor zijn innovatieve concept was zijn keuze snel gemaakt.

Ik mag de keuken in en kijk mee over de schouder van Javier die vol passie aan het werk is met branders en glazen schalen. Zijn inspiratiebron is de bekende kok Andoni Aduriz die hij bewonderd om zijn creativiteit en bescheidenheid. Overigens is Javier ook erg bescheiden. Als ik hem vraag of hij een toekomstdroom heeft, antwoord hij dat het belangrijkste voor hem is dat hij kan blijven koken en dat zijn gasten niet alleen hem waarderen, maar zijn hele team.

De kaart van Lalola bestaat uit verrassende shared dining gerechten. Je kunt ervoor kiezen losse gerechtjes te bestellen of een selectie die de chef voor je kiest. Javiers specialiteit is koken met orgaanvlees.

Voor mijn neus worden creaties met nieren, lever, hersenen, pens en varkenspootjes geserveerd. Het is even slikken, maar de gerechten zijn zo mooi opgemaakt en ruiken zo lekker, je kunt zien dat er met hart en nieren aan gewerkt is, dus besluit ik mijn tanden erin te zetten.

Yolanda Garcia, chef-kok van het restaurant in Posada el Candil in Seron (Almeria)

Een heel andere smaakervaring had ik iets buiten het plaatsje Seron in Almeria. Als ik aan kom lopen, zit ervaren chef-kok Yolanda Garcia op haar knieën in de moestuin van Posada El Candil. Een grote rieten mand met verse kruiden en bloemen staat naast haar.

Haar keuken staat bekend om creaties met oude vergeten groenten, verse kruiden en wilde bloemen. Yolanda´s passie is het platteland waar alle groenten, kruiden en bloemen die in haar keuken gebruikt worden, in de omgeving zijn gekweekt en daarmee wil ze de authenticiteit van de Andalusische keuken waarborgen.

Ze werkt met de term gastroconciencia (bewuste gastronomie) en zingt daarbij een ode aan de essentiële smaak van eerlijke producten en plaatselijke veeboeren, vissers en landbouwers.  Verse producten zijn erg belangrijk voor haar. Dit betekent dat de kaart iedere keer aangepast wordt aan het seizoen. Ook staan er diverse gerechten met tarwe op de kaart, zoals migas, van traditionele recepten die zijn doorgeven van moeder op dochter. Almeria is bovendien dé groentetuin van Spanje, dus hoe vers en zongerijpt wil je je gerechten hebben?

Als ik na het verwennen van mijn smaakpapillen op het punt sta te vertrekken, komt Yolanda nog even aan tafel en geeft mij een mandje met stukken zelfgemaakte esparto-chocola met zeezout tussen gedroogde zonnebloemen. Dankbaar neem ik het aan, want ik ben gek op chocola!

Innovatie

Wie bij een Spaans restaurant nog denkt aan dames in gestipte jurken en posters van stieren aan de muur, die heeft het mis. De Spaanse horeca is al lang gemoderniseerd en heeft inmiddels een heel ander imago. Kom je in een goed restaurant in Andalusië, dan voel je daar direct de eigentijdse, gastronomische atmosfeer.

Spaans smullen in de 7 leukste restaurants van Sevilla

Sevilla is een wereldstad en biedt een ruim assortiment aan goede restaurants. Natuurlijk is tapas hier een begrip, maar ook de internationale keuken hoef je in deze mooie en gezellige stad niet te missen. In dit blog vindt je tips over de 7  beste en origineelste restaurant in Sevilla die ik deze zomer heb mogen bezoeken.

Sevilla staat bekend om haar gevarieerde keuken, de grote hoeveelheid restaurants, barretjes en kroegjes. De Sevillianen nemen echt de tijd voor eten en houden van een aperitief of tapa vooraf.

Opvallend is dat de Sevillianen bijna allemaal tussen twee en vier uur uit eten gaan en ook vaak samen met het gezin, familie, vrienden of collega’s. De gewoonte is om na het middageten even siësta te slapen, want in de zomer is het erg warm en kan die siësta wel duren tot een uur of zeven. Eerder gaat men echt de straat niet op. Om Sevilla optimaal te beleven, ga je gewoon mee in het ritme van de Sevillanen. Tijdens de siësta zijn de winkels gesloten en is het, zeker in de zomer te warm om de straat op te gaan, dus neem je net als de locals de tijd om uitgebreid te lunchen.

Maar waar moet je in Sevilla zijn voor een smakelijke trip als het in de hele stad wemelt van de restaurants? Mijn tip is om in verschillende zones uit eten te gaan. Bijvoorbeeld bij het grote plein Alameda de Hércules en een andere dag in de Trianawijk. Ook is het leuk om eens te eten langs de oever van de brede rivier die Sevilla in tweeën splitst. El barrio de Santa Cruz is ook gezellig, daar kun je ook ´s avonds nog van een cocktail genieten op een van de rooftopbars.

Mijn favoriete restaurants in de Andalusische hoofdstad Sevilla, heb ik voor je op een rij gezet. Ze zijn alle zeven totaal verschillend en hebben toch één ding gemeen: De gezellige Sevillaanse sfeer en vriendelijke bediening.

 

  1. Seis Bar Restaurante

Ik logeerde enkele dagen in het Hotel Inglaterra. Sinds vorig jaar is het hotel een samenwerking aangegaan met het naast gelegen vrij nieuwe restaurant. Er hangt een gezellige sfeer, soms een beetje te zuinig verlicht, maar dat maakt, zeker ´s avonds een etentje weer intiem. Ze bieden een bijzondere kaart met op originele wijze opgediende gerechten. Zo heb ik genoten van de carpaccio van gerookt rundvlees dat met rook en al wordt geserveerd. En de pulpo die ieders aandacht trekt op een knalrode inktvis van keramiek. Seis Bar Restaurante is een plek waar je er de tijd voor moet nemen om optimaal te genieten. In het weekend is er livemuziek.

       

  

 

2. La Cantaora

Eigenlijk is La Cantaora in de eerste plaats een kleine zaal waar een authentieke flamencoshow wordt gehouden. Wil je flamenco in Sevilla beleven, dan is dit te plek ´to  be´. Je beleeft hier een onvergetelijke show waar een danseres en flamencodanser vol passie optreden en de show stelen. Ze worden begeleid door hun zanger en gitarist die zichtbaar emoties en gevoel in de muziek leggen. Er zijn twee opties; Je kunt reserveren om alleen de show te bekijken, of je bestelt het complete arrangement met diner, waar je zeker geen spijt van zult krijgen. Na afloop van de show, als de flamencodansers zich hebben omgekleed, drinken ze vaak nog even iets aan de bar en hebben een persoonlijk gesprek met de cliënten. Het ligt overigens op 10 minuten loopafstand vanaf Hotel Inglaterra.

 

  1. Casa Robles

Dit restaurant dat zijn deuren opende in 1954, is een begrip In Sevilla. Traditioneel, stijlvol en hoog in het vaandel staande Andalusische gastronomie. Tafellinnen, prachtig servies en glaswerk en professionele bediening. Een plek om eens sjiek uit eten te gaan en te genieten van een innovatieve Andalusische keuken op basis van traditionele gerechten. Toen ik het restaurant bezocht werden de borden, servies en glazen door de camarero behandeld met een UV lamp in verband met Covid protocol op hygiëne in de horeca. Een subtiel detail.

                                                               

 

  1. Alfareria 21

Aan de overkant van de rivier, in de Trianawijk bevinden zich nog oude tegelfabriekjes. Het is sowieso leuk om door die wijk heen te slenteren en voor een frisse rebujito bij Alfareria 21 binnen te stappen. Dit gerestaureerde fabriekje is omgebouwd tot restaurant. Sevillaans tegelwerk  geeft het restaurant de sfeer van weleer. Maar de keuken daarentegen is supermodern. Wat je zeker moet proberen zijn de kaasplank met o.a truffelkaas en de huispaté die schitterend wordt opgediend. Ook de brandade van bacalao met graatappelpitten is een aanrader en verassende combinatie. Een opvallend nagerecht is de pina colada. Nee, niet het drankje. Het zijn ananasblokjes die op speciale wijze vacuüm bereid worden met een mix van rum, suiker, kaneel en nog een paar ingrediënten die de kok ons helaas niet wilde verklappen

                                                                           

 

  1. Sal Gorda

Dit is een typisch Sevillaanse bar. Robuuste houten tafels met houten klapstoeltjes, een plek in het centrum, niet ver van de kathedraal waar je makkelijk even naar binnen loopt. Hier raad ik je aan om louter voorgerechten te bestellen. Een beetje het idee van tapas, maar dan wel grotere porties van uiteraard de typische jamon serrano of kazen, maar ook huisgemaakte creaties met croquetas, eendenfoie, pulpo, sardienen en sint jacobsschelpen. Klap op de vuurpijl is het dessert. geserveerd kreeg ik een enorme cacaoboon van verhard glazuur die ik voorzichtig met mijn vork stuk moest tikken om binnenin de smakelijke en romige inhoud met nootjes en chocola te ontdekken. Je kunt bij Sal Gorda beneden, boven of buiten op het terras zitten.

                                                                              

 

  1. Restaurante Cotidiano

Eens strak trendy restaurant met industrieel interieur met veel hout en prettige bruin leren stoeltjes. Veel zachtblauw tinten en wit met bijpassend keramiek servies. Een eerlijke en heerlijke keuken waar je voortreffelijke kwaliteit rundvleesgerechten kunt bestellen. Maar ook hier raad ik je aan om verschillende kleine gerechten te bestellen die je kunt delen. Om zo de fusionkeuken te ontdekken tussen Spaanse en Latijns-Amerikaanse smaken. Leuke en vlotte bediening en intieme hoekjes waar je alle rust van je maaltijd kunt genieten.

                                                                           

  1. Hotel Cortijo Torre de la Reina

Deze cortijo waar je via reservering ook kunt eten, ligt niet in de stad Sevilla, maar ietsje erbuiten. Toch wil ik het graag noemen. De Cortijo uit 1500 is meerdere malen gerestaureerd en doet nu dienst als boetiekhotel met tien kamers. Het wordt door een grote familie gerund en de maaltijden die je ook kunt nuttigen als je niet in het hotel logeert worden geserveerd op de stijlvolle patio van deze oude Sevillaanse boerderij. Voordat je gaat eten kun je een wandeling maken door schitterende tuinen met uitbundig kletterende fonteinen of de kunstgalerie binnen bewonderen. Deze plek is een oase van rust die je de tijd volkomen laat vergeten. Ik at als voorgerecht een smakelijke koude salmorejo en als hoofdgerecht rape (zeeduivel). Het nagerecht wordt bereid naar grootmoeders recept, een leche frita die geflambeerd wordt opgediend en helemaal in de oud Spaanse sfeer op de intieme patio past.

De beste tip die ik je kan geven als je ´s avonds uit eten wilt gaan, is om niet te vroeg in de avond een restaurant te gaan bezoeken. Ook door de week gaan de Spanjaarden zelf niet voor 21.30 uur aan tafel. Dat is eigenlijk het tijdstip waarop je in Sevilla buiten de deur kunt gaan eten.

Buen Provecho!